Herbruikbare isolatiejas met lange mouw
Duurzame keuze voor herbruikbaar variant
-
Relevante LCA-studie
-
NFU longlist nr. 7
-
Samen De Zorg Vergroenen
Laatste update op 11 augustus 2025
Isolatiejassen beschermen zorgpersoneel, bezoekers en patiënten tegen ziektekiemen en lichaamsvloeistoffen.
Op deze pagina vind je tips voor duurzaam gebruik en productkeuze. Met de tips die bovenaan de R-ladder staan (Refuse, Reduce) kan je de milieu-impact het meest verlagen. Prioriteer die dus bij het bepalen van je eerstvolgende zet.
Lees hierover meer in de leeswijzer van De Groene Z.Zo koop je herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen duurzaam in
Wasdiensten inkopen:
Vraag aan organisaties die wasdiensten aanbieden:
- Wat doen zij om energie te besparen? Bijvoorbeeld kunnen ze de was aan de lucht drogen in plaats van in de droger? Zijn er plannen om energiezuinigere machines te kopen?
- Hoeveel energie gebruiken zij per kilo gewassen, gedroogde en gesteriliseerde OK-jassen, bijvoorbeeld in kWh (kilowattuur) per kilo?
Eigen wasserij:
Vraag de wasserijmedewerkers of zij ideeën hebben om energie te besparen. Zorg er bijvoorbeeld voor dat de was- en droogmachines altijd goed vol zitten. Soms is er een programma dat iets langer duurt, maar wel minder energie gebruikt. Drogen kost meer energie dan wassen, dus als je dat kan voorkomen bespaar je energie.
Je kunt ook zelf het energieverbruik meten met een energiemeter die je plaatst tussen stopcontact en machine. Zo weet je hoeveel stroom een machine echt verbruikt. Daarnaast kun je apparatuur uitzetten of op de standby stand wanneer deze niet worden gebruikt.
Zijn er machines die veel energie gebruiken? Maak dan een plan om deze te vervangen. Let op: Wordt een apparaat maar één keer per week gebruikt? Vervang dan alleen als het financieel verstandig is binnen vijf jaar.
Eigen wasserij:
Vraag aan de facilitair manager of energiebeheerder welke soort energie het ziekenhuis gebruikt.
Electriciteit:
Wordt er zelf groene stroom opgewekt, zoals met zonnepanelen? Hoeveel procent van de electriciteit komt uit eigen opwekking?
Wordt er Nederlandse groene stroom ingekocht? Als je zeker wilt weten dat je echt duurzame stroom koopt, vraag dan of de stroom voldoet aan de Milieukeur-eisen voor groene stroom van 15 mei 2018 (MK67, GE13). Koop je (deels) bio-energie in, vraag dan of deze aanvullend voldoet aan de NTA 8080-regels.
Aardgas:
Ga daarnaast na of er ook andere energiebronnen gebruikt worden voor het wassen en steriliseren, zoals aardgas. Je bespaart de meeste CO2 als het hele was- en sterilisatieproces op elektriciteit werkt én die elektriciteit groen is.
Wasdiensten inkopen:
Vraag de leverancier van wasdiensten:
Hoeveel CO2-uitstoot (in CO2e) veroorzaakt hun was- en sterilisatieproces per kilo gewassen steriele OK-jas? Als het bedrijf meedoet aan duurzame programma’s zoals de CO2-Prestatieladder, dan zouden ze die informatie moeten hebben.
Als ze die informatie niet hebben, vraag dan het volgende:
Wordt er Nederlandse groene stroom ingekocht? Als je zeker wilt weten of de stroom echt duurzaam is, vraag dan of de stroom voldoet aan de Milieukeur-eisen voor groene stroom van 15 mei 2018 (MK67, GE13). Wordt er (deels) stroom uit bio-energie ingekocht? Vraag dan of deze aanvullend voldoet aan de NTA 8080-regels.
Wekken ze zelf groene stroom op, zoals met zonnepanelen? Hoeveel procent van hun stroom komt uit eigen opwekking?
Gebruiken ze ook fossiele energie, zoals aardgas? Hoeveel gebruiken ze daarvan bij het wassen?
Hebben ze plannen om in de toekomst meer groene energie te gaan gebruiken?
Als je kunt kiezen tussen verschillende leveranciers van wasdiensten, dan kun je de antwoorden op de bovenstaande vragen gebruiken om een keuze te maken.
Heb je geen keuze in leveranciers? Stel de vragen dan toch. Leg uit dat je het belangrijk vindt om de milieu-impact van herbruikbare steriele OK-jassen te verminderen. Zeg ook dat het gebruik van groene (hernieuwbare) energie daarbij erg belangrijk is.
Vraag uit bij de (externe) wasserij of er wasmiddelen worden gebruikt met een Type I milieukeurmerk volgens ISO 14024. Voorbeelden van deze keurmerken zijn EU Ecolabel, Nordic Swan, Blaue Engel en NF Environnement.
In deze studie is uitgegaan van 60 keer hergebruik. Fabrikanten zeggen dat bepaalde jassen 75 tot 100 keer hergebruikt worden. Hoe vaker de isolatiejassen hergebruikt worden, hoe kleiner de milieu-impact.
Onderzoek of er herbruikbare jassen zijn die gemaakt zijn van duurzamere materialen, zoals:
Gerecyclede materialen, zoals gerecycled polyester of gerecycled katoen.
Biologische materialen, zoals biologisch katoen dat voldoet aan keurmerken zoals: EU Ecolabel textiel, Blauer Engel, Nordic Swan, Ökotex, Fair Trade, of Made By. Katoen is ongebleekt, tenzij gebleekt met waterstofperoxide.
Alternatieve materialen, zoals lyocell uit duurzaam/geoptimaliseerd pulp, vlas of jute.
Zie ook de inkoopeisen PIANOo voor 'Bedrijfskleding' en https://ikwilcirculairinkopen.nl/buyer-group-textiel-in-de-zorg/.
Vraag leveranciers of producenten welk percentage van hun stroom afkomstig is van hernieuwbare bronnen, zoals wind, zon of waterkracht.
Vraag ook of zij brandstoffen zoals aardgas of kolen gebruiken in het productieproces, bijvoorbeeld voor verwarming of machines. Vraag daarbij welk deel van het totale energieverbruik dit is.
Als de leverancier of producent geen exacte percentages kan geven, vraag dan of ze groene stroom of andere duurzame energie gebruiken.
Als ook dat niet duidelijk is, kun je kiezen voor producenten uit West-Europese landen waar de CO₂-uitstoot van elektriciteit laag is. Dit geldt vooral voor IJsland, Noorwegen, Zweden, Zwitserland en Frankrijk.
Vergelijking tussen herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen
60 wegwerpstuks versus 1 herbruikbare (60 keer hergebruikt)
Environmental considerations in the selection of isolation gowns: A life cycle assessment of reusable and disposable alternatives
Herbruikbare isolatiejas
- Gewicht:
- 240 gr
- Afmetingen:
- Verschillende afmetingen
- Afmetingen:
- Verschillende afmetingen
- Materialen:
- Woven polyester (PET)
Wat zorgt voor de grootste Klimaatimpact?
Energie wassen:
Wassen heeft door het energiegebruik de grootste impact op het klimaat.
Dit komt omdat de jassen na ieder gebruik gewassen moeten worden. Deze energie is zowel uit elektriciteit als aardgas.
Water en wasmiddel:
De impact van water en wasmiddel op het klimaat is klein vergeleken met het energieverbruik bij wassen en steriliseren.
Productie en transport jas:
Gezien het hoge gewicht van de jassen heeft dit een grote impact op het milieu. Dit is nodig wegens de grote levensduur van deze jassen. Tevens is er meer energie vereist bij productie van woven textile dan nonwoven textile.
Omdat de situatie in Nederland anders is dan in deze studie, is de uitstoot door transport in Nederland mogelijk lager.
Verpakking
De milieu-impact van de verpakking is 1%.
Verdieping
Wil je weten waar je op moet letten bij de overstap van wegwerp naar herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen?
Bekijk tips voor duurzame keuzes voor wegwerp naar herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwenKan je (nog) niet overstappen van wegwerp Isolatiejassen met lange mouwen?
Bekijk tips voor wegwerp Isolatiejassen met lange mouwenBronnen
Om goede adviezen te geven over milieu-impact, kiezen we alleen onderzoeken die betrouwbaar zijn en die het best passen bij de situatie in Nederlandse ziekenhuizen.
Onder het kopje ‘Relevante LCA-studies’ staan de onderzoeken die aan onze eisen voldoen.
Bij ‘Uitgesloten LCA-studies’ zie je welke onderzoeken we niet gebruiken. Die zijn minder betrouwbaar en/of passen niet voldoende bij de Nederlandse situatie.
De adviezen en grafieken op deze pagina komen uit alle relevante LCA-studies. Zo geven we goed onderbouwde informatie over de milieu-impact van medische producten in Nederlandse ziekenhuizen.
Relevante LCA-studies
Deze studie is gedaan in Amerika/Canada en komt daarom niet overeen met de Nederlandse situatie. Daarom is deze studie minder bruikbaar dan de Nederlandse studie. Zo belanden de eenmalige isolatiejassen aan het eind van hun levensduur in landfill, terwijl in Nederland verbranding gewoonlijk is.
Belangrijk voor de financiering en veld informatie waren de committees met herbruikbare en wegwerp bedrijven van de American Reusable Textile Association en de International Association for Healthcare Textiles Management. Hieruit kan afgeleid worden dat er een conflict of interest kan zijn. De kwaliteit van de studie zou nog verhoogd kunnen worden door een externe review. Deze studie is wel het meest betrouwbaar op basis van de academische peer review, gebruikte databases en het juist meenemen van alle relevante processen.
- Referentie
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29655666/
- Naam studie
- Environmental considerations in the selection of isolation gowns: A life cycle assessment of reusable and disposable alternatives
- Naam auteurs
- Eric Vozzola, Michael Overcash, Evan Griffing
- Opdrachtgever
- American Reusable Textile Association (ARTA) en International Association for Healthcare Textile Management (IAHTM)
- Locatie van de studie
- Amerika
- Publicatiedatum
- 2018
- Gepubliceerd in
- American Journal of Infection Control
- DOI nummer
- Normen/standaarden
- ISO 14040 and ISO 14044
- Methode
- Cradle-to-end-of-life LCA
- Database
- Environmental Clarity, Inc, LCI Database
- Software
- Onbekend
Uitgesloten LCA-studies
Deze Australische studie trekt conclusies op basis van drie eerdere studies. Één van deze studies gingen over isolatiejassen maar twee over operatiekleding (OK pakken danwel steriele jassen). Het is niet duidelijk of deze soorten met elkaar vergeleken kunnen worden. Tevens zijn de onderzochte studies in de VS en Frankrijk. De afvalverwerking van isolatiejassen is daarin niet gelijk aan die in Nederland. Daarnaast kijkt deze studie naar een beperkt onderdeel van de LCA's en mist hierin de gebruikersfase welke hierin wel relevant is. Denk hierbij aan de impact van het wassen herbruikbare jassen.
- Referentie
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39412738/
- Naam studie
- Balancing Economic and Social Cost and Environmental Sustainability: A Case Study of Reusable Isolation Gowns
- Naam auteurs
- Niki Dunbar, Mike Forrester, Rebecca Patrick, Urvi Thanekar, Jaithri Anathapavan
- Opdrachtgever
- HEAL (Healthy Environments And Lives) National Research Network, funding van National Health and Medical Research Council (NHMRC) Special Initiative in Human Health and Nevironmental Change
- Locatie van de studie
- Victoria, Australië
- Publicatiedatum
- 2024
- Gepubliceerd in
- Applied Health Economics and Health Policy
- DOI nummer
De opdrachtgever van deze Amerikaanse studie is The Textile Rental Service Association of America. Voor de LCA is een eigen software en database gebruikt. Dat maakt dat er mogelijk conflict over interest is en dat het lastig te beoordelen is of de data betrouwbaar is. Daarnaast worden de herbruikbare jassen in de studie veel vaker gebruikt dan dat in de praktijk haalbaar is. Bovendien is de studie meer dan 10 jaar oud en zijn er betere studies beschikbaar.
- Referentie
- https://www.trsa.org/wp-content/uploads/2014/08/trsa-reusable-disposable-study.pdf
- Naam studie
- Comparative Life Cycle Assessment of Reusable vs. Disposable Textiles
- Naam auteurs
- John Jewell, Randall Wentsel
- Opdrachtgever
- The Textile Rental Services Associatio of America (TRSA) commissioned Exponent and PE INTERNATIONAL, Inc., to compare selected reusable textiles against alternative disposable products.
- Locatie van de studie
- Amerika
- Publicatiedatum
- 2014
- Gepubliceerd in
- Exponent
- DOI nummer
Maelle Lustig
LCA-expert
Adviezen gebaseerd op Amerikaanse studie
De adviezen over duurzame inkoop van herbruikbare isolatiejassen zijn gebaseerd op één Amerikaans onderzoek (Vozzola et al., 2018).
Dit onderzoek is gesponsord door een textielproducent maar is wel nauwkeurig uitgevoerd. Het onderzoek is gecontroleerd door andere wetenschappers, omdat het is gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift. Maar dit onderzoek past weer minder goed bij Nederland, omdat de omstandigheden anders zijn.
Zo is de impact op het klimaat van het stroomverbruik is in Amerika groter dan in Nederland, omdat daar minder gebruik wordt gemaakt van groene energie. Daarom heeft in Nederland het wassen en sterileren van isolatiejassen een lagere klimaatimpact.
Stap 1: Verminderen in het verbruik
Gebruik alleen een isolatiejas indien er een risico is. Dit is vastgesteld in de SRI-richtlijn (Samenwerkingsverband Richtlijnen Infectiepreventie), die handvatten biedt over het al dan niet dragen van beschermingsmateriaal in verschillende zorgsectoren.
Onnodig gebruiken van isolatiejassen kan voorkomen worden door:
Het juiste gebruik op te nemen in zorg protocollen en richtlijnen
De celstofmatjes alleen beperkt beschikbaar te stellen op plekken waar deze écht nodig zijn. Werknemers zullen zo beter nadenken voordat ze de celstofmatjes pakken.
Gedragscampagne voeren om bewustwording onder werknemers te vergroten
Duidelijk instructies te plaatsen op de plekken waar de afdekdoeken beschikbaar gesteld worden. Leg bijvoorbeeld uit hoeveel en welke variant van de afdekdoeken voor welke toepassing gebruikt moet worden en voor welke toepassingen er duurzame varianten gebruikt kunnen worden.
Draag bij aan het kiezen van herbruikbare operatiejassen door de voordelen voor het klimaat te delen, mee te denken in de besluitvorming en samen te werken met leidinggevenden voor duurzamere keuzes. Leer ook van de ervaringen met herbruikbare isolatiejassen om problemen te voorkomen en succesverhalen te delen.
Duurzaam werken met herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen
Voortijdig weggooien van herbruikbare isolatiejassen kan voorkomen worden door:
Duidelijk communiceren over het maximaal aantal keer dat de isolatiejassen hergebruikt kunnen worden
Het juiste gebruik op te nemen in zorg protocollen en richtlijnen
De (wegwerp) isolatiejassen alleen beperkt beschikbaar te stellen op plekken waar deze écht nodig zijn. Werknemers zullen zo beter nadenken voordat ze de isolatiejassen pakken.
Gedragscampagne voeren om bewustwording onder werknemers te vergroten
De producten moeten zo vaak gebruikt worden als door de leverancier voorgeschreven. Onderzoek waarom de producten toch eerder weggegooid worden.
Stel de volgende vragen:
Waarom worden ze toch eerder weggegooid?
Kunnen we de levensduur verlengen?
Is reparatie of preventief onderhoud mogelijk?
Door de producten langer te gebruiken, voorkom je onnodige productie en dus milieu-impact.
Duurzaam gebruik
Toch (nog) niet aan de slag met herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen? Ontdek meer over de overstap naar herbruikbare Isolatiejassen met lange mouwen of hoe je zo duurzaam mogelijk om kan gaan met wegwerp Isolatiejassen met lange mouwen.
