Steriele OK jas
Duurzame keuze: Herbruikbaar versus wegwerp
-
Relevante LCA-studie
-
NFU longlist nr. 6
Laatste update op 30 juli 2025
Steriele OK-jassen beschermen zowel patiënten als zorgverleners in het steriele veld van de operatiekamer tegen ziektekiemen en lichaamsvloeistoffen.
Op deze pagina vind je tips voor duurzaam gebruik en productkeuze. Met de tips die bovenaan de R-ladder staan (Refuse, Reduce) kan je de milieu-impact het meest verlagen. Prioriteer die dus bij het bepalen van je eerstvolgende zet.
Lees hierover meer in de leeswijzer van De Groene Z.Hoe interpreteer je deze LCA-conclusies?
+ Verschillende studies komen tot dezelfde conclusie
- Alle studies zijn beperkt tot klimaatimpact
Zo maak je de duurzame keuze tussen hergebruik en wegwerp Steriele OK jassen
Herbruikbare steriele OK jassen zijn beter voor het klimaat.
Wegwerpjassen kunnen soms worden gerecycled, maar zelfs als dat gebeurt zorgen herbruikbare jassen voor minder schade aan het milieu.
Vergelijking tussen wegwerp en herbruikbare steriele OK jassen
De klimaatimpact van 100 wegwerp OK-jassen vs. 1 herbuikbare OK-jas 100 keer gebruiken
Vervolgstappen
Werk je al met herbruikbare steriele OK jassen of ga je daarop overstappen?
Bekijk tips voor herbruikbare steriele OK jassenKan je (nog) niet overstappen van wegwerp steriele OK jassen?
Bekijk tips voor wegwerp steriele OK jassenBronnen
Om goede adviezen te geven over milieu-impact, kiezen we alleen onderzoeken die betrouwbaar zijn en die het best passen bij de situatie in Nederlandse ziekenhuizen. Onder het kopje ‘Relevante LCA-studies’ staan de onderzoeken die aan onze eisen voldoen. Bij ‘Uitgesloten LCA-studies’ zie je welke onderzoeken we niet gebruiken. Die zijn minder betrouwbaar en/of passen niet voldoende bij de Nederlandse situatie. De adviezen op deze pagina komen uit alle relevante LCA-studies. De impactgrafiek komt uit één LCA-studie die volgens ons het meest relevant en betrouwbaar is. Zo geven we goed onderbouwde informatie over de milieu-impact van medische producten in Nederlandse ziekenhuizen.
Relevante LCA-studies
Deze studie is onlangs gedaan door een betrouwbaar milieu-adviesbureau en passend voor in Nederland. De resultaten geven een goede indruk van het verschil in klimaatimpact tussen herbruikbare en eenmalige OK-jassen en afdekmaterialen.
De studie laat niet zien wat de exacte klimaatimpact is van één herbruikbare of eenmalige OK-jas. Dit was ook niet het doel van de studie.
Het is niet duidelijk welke LCA-standaard is gebruikt, maar de studie lijkt betrouwbaar. Dit blijkt ook omdat de resultaten lijken op andere vergelijkbare studies. De studie zou beter worden als er een externe review plaatsvindt.
- Referentie
- https://ce.nl/publicaties/lca-herbruikbare-en-eenmalige-ok-jassen-en-afdekmateriaal/
- Naam studie
- LCA herbruikbare en eenmalige ok-jassen en afdekmateriaal
- Naam auteurs
- Marijn Bijleveld, Meis Uijttewaal
- Opdrachtgever
- Rijkswaterstaat (Water, Verkeer en Leefomgeving)
- Locatie van de studie
- Nederland
- Publicatiedatum
- 2022
- Gepubliceerd in
- DOI nummer
- Normen/standaarden
- Onbekend
- Methode
- IPCC 2021 GWP100
- Database
- Ecoinvent v3.8
- Software
- SimaPro (versie 9.3)
- Waar gepubliceerd
- CE Delft
Deze studie is gedaan in de VS en Canada en past daardoor niet helemaal bij Nederland. Daarom is de Nederlandse studie beter. Zo belanden de eenmalige OK-jassen op een stortplaats, terwijl in Nederland verbranding gewoonlijk is. Deze studie is daarom vooral gebruikt om te controleren of de belangrijkste conclusies overeenkomen met de Nederlandse studie. Dat is het geval.
Onderaan de studie staat dat de auteurs misschien een belang hebben, omdat ze als adviseurs werkten voor organisaties van herbruikbare textiel. Maar hun resultaten lijken te kloppen met andere studies. Daarom lijkt de studie betrouwbaar.
- Referentie
- https://doi.org/10.1002/aorn.12885
- Naam studie
- An Environmental Analysis of Reusable and Disposable Surgical Gowns
- Naam auteurs
- Eric Vozzola, Michael Overcash, Evan Griffing
- Opdrachtgever
- The American Reusable Textile Association (ARTA) Life Cycle Assessment Committee
- Locatie van de studie
- USA
- Publicatiedatum
- 2020
- Gepubliceerd in
- National Library of Medicine
- DOI nummer
- Normen/standaarden
- ISO 14040:2006, ISO 14044:2006
- Methode
- Onbekend
- Database
- Environmental Clarity, Inc, LCI Database
- Software
- Onbekend
Uitgesloten LCA-studies
Uitsluiten: Deze studie kijkt niet naar alle belangrijke processen en gaat alleen over eenmalige OK-jassen. Er is geen vergelijking met herbruikbare jassen. Er zijn betere studies beschikbaar.
- Referentie
- https://odr.chalmers.se/items/b68ed854-6b2c-489d-b204-0b77b0cf0062
- Naam studie
- Life Cycle Assessment of Surgical Care Products The Cases of a Drape and a Gown
- Naam auteurs
- Beatrice Tobin
- Opdrachtgever
- Mölnlycke Health Care AB
- Locatie van de studie
- Zweden
- Publicatiedatum
- 2021
- Gepubliceerd in
- Chalmers University of Technology
- DOI nummer
Uitsluiten: studie is meer dan 15 jaar oud en gedaan in Australië. Er zijn studies beschikbaar die beter kloppen voor Nederland.
- Referentie
- Naam studie
- Life Cycle Assessment Comparing Laundered Surgical Gowns with Polypropylene Based Disposable Gowns
- Naam auteurs
- Andrew Carre
- Opdrachtgever
- The Australian Industry Group and the Textile Rental and Laundry Association (Victoria)
- Locatie van de studie
- Australia
- Publicatiedatum
- 2008
- Gepubliceerd in
- Not specified in the excerpts.
- DOI nummer
Merel Segers
LCA-expert
Studies consistent over klimaatwinst hergebruik
De vergelijking van de klimaatimpact van herbruikbare en wegwerp-jassen geeft waarschijnlijk een goed beeld van de echte situatie. De resultaten van de LCA-studies komen overeen met eerdere onderzoeken naar de impact van wegwerp- en herbruikbare jassen en ander ziekenhuistextiel.
Niet compleet beeld, maar waarschijnlijk zelfde conclusie
De LCA-studies geven geen compleet beeld van de milieu-impact, omdat ze alleen naar de klimaatimpact kijken. Het zou beter zijn om ook andere milieueffecten te onderzoeken.
Bijleveld en Uijttewaal (2022) onderzochten niet alleen de gevolgen voor het klimaat, maar ook het gebruik van water en chemicaliën. Ze ontdekten dat deze invloed waarschijnlijk klein is. Dat zou betekenen dat hun conclusie hetzelfde blijft. Maar dit is nog niet helemaal meegenomen in de levenscyclusanalyse (LCA), dus het bewijs is nog niet helemaal zeker.
Recycling herbruikbare jas niet meegenomen
In de LCA-studie over steriele OK-jassen worden herbruikbare jassen gerecycled. Recycling zorgt ervoor dat er geen nieuwe grondstoffen nodig zijn. Door recycling is het effect op het klimaat van afvalverwerking positief, in deze studie -2%. Dit staat niet op deze pagina, omdat de website op dit moment geen negatieve percentages kan laten zien.
Stap 1: Verminderen in het verbruik
Help mee bij het kiezen voor herbruikbare operatiejassen door de voordelen voor het klimaat te delen, mee te denken in de besluitvorming en samen te werken met leidinggevenden voor duurzamere keuzes. Leer ook van de ervaringen met herbruikbare OK-jassen om problemen te voorkomen en succesverhalen te delen.
Onderzoek waarom herbruikbare OK-jassen weggegooid worden en of het moment van weggooien uitgesteld kan worden.
Stel de volgende vragen:
Waarom worden jassen weggegooid?
Kunnen we de levensduur verlengen?
Is reparatie mogelijk?
Of preventief onderhoud?
Als de jas niet meer geschikt is voor de OK, kan hij dan ergens anders in het ziekenhuis nog gebruikt worden?
Door de OK-jas langer te gebruiken, voorkom je de productie van een nieuwe jas.
Kies de juiste maat OK-jas en laat het weten aan de inkoopafdeling als jouw maat er niet is. Een goed passende jas is niet alleen comfortabel, maar ook beter voor het milieu. Kleinere jassen gebruiken tot de helft minder materiaal en veroorzaken daardoor minder milieubelasting bij productie, transport, afvalverwerking en - in het geval van herbruikbare jassen - in het wasproces.
Duurzaam gebruik
Gebruik je in je dagelijkse werkzaamheden Steriele OK jassen? Ontdek hoe jij duurzaam om kan gaan met zowel herbruikbare als wegwerp Steriele OK jassen.